MISTERIJA DREVNOG GRADA U HERCEGOVINI: ZIDINE DUGE VIŠE OD KILOMETRA

Na području današnjeg zapadnog Balkana tokom mlađeg perioda praistorije živjeli su narodi poznati pod zajedničkim nazivom Iliri. Njihovo prisustvo i danas je vidljivo kroz brojne kamene utvrde, zidine, grobne gomile i gradine koje su ostale kao nijemi svjedoci jednog davnog vremena.

FOTO: TO Nevesinje

Veliki broj ovih praistorijskih građevina jasno pokazuje da stanovnici ovih prostora nisu bili „primitivna“ plemena, kako se nekada smatralo, već društveno organizovane zajednice koje su iza sebe ostavile impresivna graditeljska dostignuća. Upravo zahvaljujući arheološkim istraživanjima i očuvanim ostacima naselja, sve više se otkriva složenost i razvijenost ilirske civilizacije.

Ilirsko pleme Glinditiones na području Nevesinja

Područje današnje opštine Nevesinje bilo je naseljeno ilirskim stanovništvom, a prema pretpostavkama istoričara i arheologa ovdje je živjelo pleme Glinditiones.

OVČIJI BROD: REMEK DJELO OSMANSKOG NEIMARSTVA (VIDEO)

Oni su iza sebe ostavili veliki broj kamenih gomila, ali i više utvrđenih naselja poznatih kao gradine. Njihove monumentalne zidine i danas dominiraju hercegovačkim krajolikom i predstavljaju dragocjeno svjedočanstvo života prije više od dva milenijuma.

Najveća ilirska gradina iznad sela Bratač

Najimpresivnije ilirsko naselje na području Nevesinja nalazi se na najdominantnijem uzvišenju planine Svinjac, iznad sela Bratač. Lokalitet i danas nosi naziv Gradina, što dodatno potvrđuje njegov značaj u kolektivnom sjećanju lokalnog stanovništva.

Ono po čemu se ova gradina izdvaja jeste sistem od čak tri reda odbrambenih bedema izgrađenih od ogromnih kamenih blokova. Kiklopske zidine pružaju se u obliku elipse i predstavljaju jedno od najvećih i najbolje očuvanih ilirskih utvrđenja u Hercegovini.

Vanjski zidovi imaju prečnik od oko 200 metara, dok njihov obim dostiže čak 600 metara. Kada se saberu sva tri reda bedema, ukupna dužina zidina prelazi jedan kilometar, što svjedoči o izuzetnom graditeljskom poduhvatu za to vrijeme.

Drevni grad čije ime još nije otkriveno

U središtu gradine nalazi se svojevrsna citadela, odnosno akropolski prostor koji je vjerovatno predstavljao administrativno, vojno i društveno središte naselja.

Iako ime ovog drevnog grada nije sačuvano, kao ni tačan datum njegove izgradnje, stručnjaci pretpostavljaju da je star više od 2.200 godina. Time se svrstava među najstarija poznata naselja na prostoru Hercegovine i šireg područja zapadnog Balkana.

Svjedočanstvo jedne zaboravljene civilizacije

Gradina na planini Svinjac predstavlja jedan od najznačajnijih praistorijskih lokaliteta u Hercegovini. Njene monumentalne zidine, impresivne dimenzije i strateški položaj svjedoče o razvijenoj organizaciji ilirskog društva koje je na ovim prostorima postojalo vijekovima prije dolaska Rimljana.

Ostaci ovog drevnog grada danas predstavljaju vrijedan istorijski i turistički potencijal Nevesinja, ali i podsjetnik da su na prostoru Hercegovine postojala značajna naselja i razvijene zajednice mnogo prije nastanka savremenih gradova.